In veel kassen zitten een of meer scherminstallaties met verschillende doelen: zonwering, energiebesparing, verduistering of voorkomen van lichtuitstoot. De installaties hebben als overeenkomst dat er slijtage op kan treden van de bewegende delen en door het zonlicht. Regelmatige controle en goed geplande vervanging werken kostenbesparend.
[wcm_nonmember]
Voor het bekijken van deze content heeft u een lidmaatschap nodig, of log in als u al een lidmaatschap heeft.
[/wcm_nonmember]
[wcm_restrict]
Er zijn twee typen aandrijfsystemen: het trekdraadsysteem met slip- of veerblokken en het eerder ontwikkelde trekduwsysteem. Bij het trekduwsysteem beweegt het schermsysteem met behulp van tandheugels en trekduwbuizen. Door het krimpen en uitzetten van de kas kunnen bij dit systeem kieren in het schermdoek ontstaan.
Bij het trekdraadsysteem gebeurt de horizontale beweging van het schermprofiel tussen de tralies door een aandrijfbuis met spanbussen, waarop staalkabels worden op- en afgewikkeld. Slipblokken onder het schermprofiel compenseren het krimpen en uitzetten van de kasafdeling. Het scherm sluit hierdoor kierloos en bij open scherm is het schermpakket zo klein mogelijk. De dunne trekdraden onderscheppen minder licht dan de dikkere trekduwbuizen.
Invetten draad en tandwielen
Beide systemen bevatten bewegende delen die moeten worden ingevet. Bij een trekduwsysteem moet dat regelmatig, liefst eens per jaar, ook met de tandwielkast gebeuren.
Bij het trekdraadsysteem is periodiek smeren niet nodig. Echter door gebruik van reinigingsmiddelen in de kas kan de omloopdraad stroef worden met als gevolg dat de slipblokweerstand oploopt. Normaal is de weerstand 5 à 6 kg. Bij een stroeve draad kan deze oplopen tot 9 à 10 kg of meer. In dat geval is het tijd om ze met een oude doek licht in te vetten. Informeer bij de schermleverancier welk smeermiddel het meest geschikt is. Teveel invetten is niet goed. Dan slipt het scherm te snel en ontstaan er alsnog kieren. Controleer de slipblokweerstand door af en toe te voelen. Andere signalen zijn kieren in de schermen of ‘knallende’ geluiden bij het openen en sluiten van de schermen.
Groot onderhoud bij doekwissel?
Tussen zeven à twaalf jaar is vervanging van het schermdoek nodig. Overweeg om dan gelijk groot onderhoud te laten doen. Vernieuw de trekdraden, slipblokken en omkeerwielen bij de gevel. Bekijk preventief of de schroefjes van de aandrijfmotor en eindafstellingen nog goed vast zitten. Er is een tendens om ook de aslagerwieltjes te vervangen.
Het tussentijds vervangen van losse kapotte trekdraden is relatief duur. Alle draden ineens vervangen, tijdens de doekwissel of op een ander moment, is sneller en daardoor voordeliger.
De doeken ‘rusten’ op steundraden van polyester. Deze gaan zo’n tien jaar mee en kunnen breken door UV-schade. Vervang ze bij de doekwissel. Wanneer deze draden nog heel zijn, zijn ze relatief eenvoudig te wisselen door ze, bevestigd aan de bestaande draad, door te trekken. Dat is sneller en daardoor goedkoper dan inrijgen wanneer de bestaande steundraden kapot zijn.
Wanneer de doeken bij de afhangbuis aan de zijkant tussentijds zijn versleten, is het mogelijk er een nieuw doek aan te laten naaien of om gelijk te kiezen voor slijtvast doek bij de afhang.
Nieuwbouw
Een trekdraadsysteem heeft bij nieuwbouw de voorkeur. Hoe groter de kasafdelingen, des te groter de mogelijke rek- en krimpkieren. Kies voor een degelijk slipblok. Voorkeur heeft een slipblok dat in het profiel kan schuiven zodat deze altijd een positie recht voor het omkeerwiel zal kiezen. Dit voorkomt slijtage aan de slipblokken, omkeerwielen en trekdraden.
Let bij de schermprofielkeuze op het gemak bij een doekwissel. Het ene doekclipje is het andere niet. Wanneer een scherm door hoogte of kasinrichting moeilijk bereikbaar is, kan een zogenaamd ‘intreksysteem’ uitkomst bieden.
Tekst: Marleen Arkesteijn. Foto: Steetec Installatie
[/wcm_restrict]